Osada z 7600 r. p.n.e. w dolinie Noteci

mirek

Cytuj:

Sensacja! Osada z 7600 r. p.n.e. w dolinie Noteci
Jacek Łuczak, Poznań 03-01-2006, ostatnia aktualizacja 03-01-2006 18:47
http://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/ ... 95411.html

Pozostałości osady sprzed 10 tys. lat odkopali w Krzyżu Wielkopolskim poznańscy archeolodzy. To najbogatsze w Europie znalezisko z okresu mezolitu

Kilka lat temu państwo Mąkowie kupili malowniczo położony kawałek ziemi. Działka znajdowała się na niewielkim cyplu północnej krawędzi terasy Noteci, ok. 500 m na wschód od ujścia do niej Drawy. By jeszcze podnieść walory estetyczne terenu, postanowili wykopać niewielki staw w przylegających do cypla torfach. Ku zdumieniu wszystkich koparka wraz z torfem wydobyła ponad 20 narzędzi wykonanych z poroża i kości. Były wśród nich topory. Motyki z poroża jelenia z otworami do drewnianych trzonków miały ślady intensywnego użytkowania. Zaalarmowani archeolodzy z poznańskiego Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk ustalili, że są to narzędzia pochodzące z wczesnego mezolitu, które powstały około 7600 lat p.n.e. Prace wykopaliskowe rozpoczęły się dopiero dwa tygodnie temu, ale już teraz można powiedzieć, że po raz pierwszy na terenie Polski mamy stanowisko z tak olbrzymią ilością mezolitowych narzędzi. - To znalezisko jest unikalne w skali całego Niżu Europejskiego (rozciągającego się od Francji poprzez Niemcy i Polskę do Białorusi) - zapewnia kierujący badaniami dr Jacek Kabaciński.

Topory biją wszystko

Mezolit to środkowy okres epoki kamienia. Trwał od około 11 000 do 7000 roku p.n.e. na Bliskim Wschodzie i około 8000-4800 p.n.e. na terenach Niżu Europejskiego, w tym na obecnych terenach Polski. Był to okres pośredni między paleolitem a neolitem. To właśnie wtedy ludzie zaczęli odchodzić od gospodarki łowieckiej i zbierackiej do tzw. wytwarzającej. Produkowali siekiery, łuki, czółna, zaczęli wydobywać krzemień w kopalniach odkrywkowych, robić plecionki i tkać. Jednak przeważnie prowadzili jeszcze koczowniczy tryb życia. - Poza niewielkimi obozowiskami rybackimi osiedlano się wówczas na tydzień czy dwa, rzadziej na miesiąc. Lecz ta osada była niewątpliwie stała, zapewne całoroczna - twierdzi Kabaciński.

Co na to wskazuje? Znalezione przedmioty, głównie narzędzia z kości. - Ich przygotowanie i obróbka wymaga sporo czasu - przekonuje poznański archeolog. Naukowcy odkryli pozostałości ogniska z fragmentami przepalonych gałęzi, groty strzał, narzędzi do oprawiania skóry, narzędzia do cięcia skóry, obróbki drewna, narzędzia dłutowate - tzw. ciosła, harpuny kościane oraz prawie dwa i pół tysiąca zabytkowych narzędzi krzemiennych: ciosaków, zbrojników, drapaczy, rylców, a także krzemiennych rdzeni. Najbardziej charakterystycznym znaleziskiem z Krzyża Wlkp. są jednak topory i motyki z poroża - w sumie kilkanaście sztuk. - To wielka rzadkość, bo tego typu wytwory z surowców organicznych zwykle ulegają zniszczeniu, zwietrzeniu. Dlatego z mezolitu do tej pory nie mieliśmy prawie nic, a topory i motyki były głównymi narzędziami tamtego okresu - tłumaczy Kabaciński.

Skarb na śmietniku

Jak mogło wyglądać życie osadników 7600 lat przed Chrystusem? Ilu było mieszkańców? Dziś można jedynie spekulować. Małe obozowiska liczyły po kilka osób, a te większe, zimowe mogły skupiać kilka rodzin, a więc kilkanaście osób. Przypuszczalnie poruszali się wzdłuż starorzecza, bo woda Noteci była spokojna. Na osadę wybrali rodzaj plaży. Tam produkowali narzędzia, stamtąd wyruszali na wyprawy łowieckie. Jednocześnie wyrzucali to, co nie było im potrzebne. Przy brzegu rzeki stworzyli coś na kształt śmietnika. To właśnie taki "śmietnik" znaleźli w Krzyżu archeolodzy. Brak jest tylko śladów mieszkalnych.

Dzięki takiej liczbie znakomicie zachowanych zabytków stanowisko mezolitowe w Krzyżu pretenduje do najważniejszego w Europie. Dotychczas najbardziej znane było wykopalisko w malutkiej miejscowości Friesack, kilkadziesiąt kilometrów na północ od Berlina, gdzie archeolodzy badają ślady tamtejszego osadnictwa już od 30 lat. - A my tak naprawdę nie wiemy, ile tego jeszcze mamy, bo prace prowadzimy zaledwie od dwóch tygodni - zauważa Kabaciński.

Rangę znaleziska potwierdza prof. Krzysztof Cyrek z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu: - Wielu szczegółów nie znam, ale jeśli mamy tyle przedmiotów z surowców organicznych, będzie to rewelacja - mówi. Tego typu stanowiska można w Europie policzyć na palcach jednej ręki. W Polsce takiego nie było. Zapowiada się fantastyczne wykopalisko - mówi prof. Cyrek.

Jacek Łuczak, Poznań

Ardengard

mirek napisał(a):

Cytuj:

[b], postanowili wykopać niewielki staw

No to juz sie nasiedzieli nad stawikiem. Nie beda sie czuli samotni przez kilka sezonow :jump

zybinek

Że już się nasiedzieli nad stawikiem i nie będą się czuli samotni przez kilka sezonów to pewne!

Znacznie większa przykrość ich spotka, jak po przetrząśnięciu śmietnika archeolodzy zaczną na terenie ich działki poszukiwać osady a tragedią dla nich będzie odnalezienie jej w fundamentach wybudowanego dwa lata temu pałacyku!

Dodatkowo przypuszczam, że zgodnie z obowiązującymi przepisami wojewódzki konserwator zabytków nakaże im na ich koszt ogrodzić, zadaszyć i wynająć całodobową ochronę przylegającego do ich działki torfowiska!

Jednym słowem trafiło im się ....

zybinek

Zgodnie z USTAWĄ z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568) poniżej cytowany artykuł jednoznacznie precyzuje obowiązki właścicieli działki na cyplu;

Art. 5. Opieka nad zabytkiem sprawowana przez jego właściciela lub posiadacza polega, w szczególności, na zapewnieniu warunków:

1) naukowego badania i dokumentowania zabytku;

2) prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku;

3) zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie;

4) korzystania z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości;

5) popularyzowania i upowszechniania wiedzy o zabytku oraz jego znaczeniu dla historii i kultury.

a więc na właścicieli gruntu na których odkryto stanowisko archeologiczne - często wbrew ich woli - zostaje przepisami prawa nałożonych szereg obowiązków w tym kuriozum "Popularyzowania i upowszechniania wiedzy o zabytku oraz jego znaczeniu dla historii i kultury"

Pozostaje tylko jedno pytanie - kto im da na to kasę?

Ustawa tego już niestety nie precyzuje......

W Art. 4 precyzuje zaś jednoznacznie konsekwencje, jakie mogą go spotkać gdyby nie ogrodził, zadaszył i wynajął całodobowej ochrony przylegającego do ich działki torfowiska!

Art. 110. 1. Kto będąc właścicielem lub posiadaczem zabytku nie zabezpieczył go w należyty sposób przed uszkodzeniem, zniszczeniem, zaginięciem lub kradzieżą, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny.

2. W razie popełnienia wykroczenia określonego w ust. 1 można orzec nawiązkę do wysokości dwudziestokrotnego minimalnego wynagrodzenia na wskazany cel społeczny związany z opieką nad zabytkami.

Przemysław

Ja tu nie widze zadnego problemu , problem byłby gdyby ten ktos podczas prac budowlanych trafił na coś a archeo nie miał by zamairu błąd ortograficzny!!! sie tym zająć, wtedy taki ktoś musial by na swój koszt wynajmować jakiegoś archeologa który by to przebadał.
Niestety ale dopuki nie skończą to o siedzeniu sobie nad ta niedoszłą sadzawką może zapomnieć, no chyba że sobie w innym miejscu wykopie.

Test

Witam

Sądzę, że cytowane wyżej przepisy są stworzone z myślą o tych, którzy mają zamiar fikać - mam na myśli właścicieli popadających w ruinę zabytkowych budowli, którzy przygląda się temu procesowi z założonymi rękami i nie reagują na interwencje służb. (Ten debilny system poprawia mi prawidłowo napisane słowo: s ł u ż b).

Nie sądzę, aby ktokolwiek był zobowiązany do łożenia na badania archeologiczne oraz zabezpieczenie znalezisk tylko dlatego, że stał się (albo był od dawna) właścicielem gruntu.

Wyobraźmy sobie sytuację, w której ubogi chłop odkrywa na swoich 3 hektarach pierwsze w Polsce obozowisko rzymskie. I co, pójdzie do więzienia, bo nie ma pieniędzy na sfinansowanie gigantycznych wieloletnich badań, a następnie zabezpieczenie w postaci trwałej odkrywki aarcheologicznej? Co innego, gdyby upierał się, że mimo odkrycia wybuduje w tym miejscu chlewnię. Wtedy usłyszałby: wcześniej zapłać za gruntowne przebadanie terenu, a i tak pewnie nie dostałby zgody na budowę w przypadku tak unikatowego stanowiska.

Nie należy przeginać z interpretacją prawa, pamiętać, że słada się ono nie tylko z litery ale i ducha. Inna sprawa, że - jak już zgodnie stwierdziliśmy kilka lat temu - wzmiankowana ustawa jest chora jako całość i niewykonalna w szczegółach.

:pa

Test

Mr IndianaJones

O ile wiem (chociaż mogę się mylić :que ), to osoby prywatne nigdy nie były zmuszane do finansowania badań na ich terenie. Niektórzy dostają wręcz odszkodowania ;) . Pieniądze daje (a przynajmniej jest do tego zobowiązany) Wojewódzki Konserwator Zabytków. Trochę inaczej wygląda sprawa z firmami, szczególnie dużymi. Te często same dają kasę na badania, żeby szybciej mieć sprawę z głowy.
No i jeszcze jedna sprawa, często pojawiająca się na forum - to nie archeo, którzy kopią w terenie wymyślili tę idiotyczną ustawę, tylko "środowisko" konserwatorskie. Animozje między archeo terenowymi i gabinetowymi (uczelnie, muzea) a konserwatorami są często o wiele bardziej zajadłe :wq niż miedzy archeo a poszukiwaczami;-)

Przemysław

IndianaJones napisał(a):

O ile wiem (chociaż mogę się mylić :que ), to osoby prywatne nigdy nie były zmuszane do finansowania badań na ich terenie. Niektórzy dostają wręcz odszkodowania ;) . Pieniądze daje (a przynajmniej jest do tego zobowiązany) Wojewódzki Konserwator Zabytków.

Proponuje zejść na ziemie, mieszkamy w POLSCE , to prawda że nikt nas nie zmusi do finansowania prac badawczych, ale może zmusić nas do tego sytuacja - tzn nie wydanie pozwolenia na budowe, wstrzymanie prac budowlanych itp.
Pieniądze daje Wojewódzki Konserwator Zabytków ? hehe jak mu dasz coś w kopercie to ci zfinansuje, a w przeciwnym razie to możesz czekać latami aż kogoś wkońcu najdzie ochota przebadania twojego problemu, a biorąc pod uwagę że jest cała masa stanowisk, a archeo nie maja kasy to możesz sobie długo czekać :666

Osada z 7600 r. p.n.e. w dolinie Noteci

Kto przegląda forum