Rozbudowa infrastruktury drogowej, zwłaszcza autostrad, jest dla niewielkich gmin naszego regionu ogromną szansą na rozwój. Szkoda tylko, że nieraz związane to jest ze stratami w zabytkach kultury materialnej. Taka sytuacja może się niedługo przydarzyć w Bobrownikach koło Piekar Śląskich. Planowana autostrada A1 ma przebiegać przez środek wzgórza „Namiarki”, na którym znajduje się jeden z najciekawszych kompleksów polskich schronów bojowych Obszaru Warownego „Śląsk” – tzw. punkt oporu „Bobrowniki”. W wyznaczonym pasie znajdują się 4 obiekty: schron obserwacyjny wyposażony w kopułę pancerną ( jedyny taki na Śląsku i być może całej Polsce); wykopowy schron bojowy ckm, wyposażony w kopułę pancerną; obiekt pozorny i dwukondygnacyjny schron bojowy ckm wyposażony w półkopułę pancerną. Natomiast w bezpośredniej bliskości planowanej autostrady znajdują się dwa kolejne obiekty, które najprawdopodobniej również mogą ulec zniszczeniu: schron amunicyjny i dwukondygnacyjny schron bojowy do ognia czołowego, wyposażony w pancerze pionowe.

Problem, jaki w związku z tym się pojawia, jest jak zapobiec dzikiej grabieży, jaka może nastąpić zarówno podczas ewentualnego rozbierania schronów jak i w obiektach całego punktu oporu. Nie jest to bynajmniej problem teoretyczny, o czym świadczą doświadczenia związane z budową autostrady A4 w Rudzie Śląskiej.

Mając to na uwadze, Stowarzyszenie „Pro Fortalicium” dołoży wszelkich starań by do podobnej sytuacji nie dopuścić. Będzie próbowało interweniować u właściwych organów władzy w sprawie korekty lokalizacji autostrady. Ponadto w porozumieniu z instytucjami państwowymi i samorządowymi oraz mediami zamierza nadzorować samą inwestycję, aby zminimalizować ewentualne szkody.

Powyższa sytuacja po raz kolejny wykazuje jak pilne staje się uregulowanie statusu prawnego obiektów architektury militarnej takich jak schrony Obszaru Warownego Śląsk. Zakwalifikowanie ich do kategorii zabytków jest, bowiem podstawowym wymogiem rozpoczęcia skutecznej walki o ich zachowanie.


Tekst: Szymon Hrebenda