Wielkie dzięki za ta mapę Miechowic :1

Pozwolicie, że wrócę do tematu dawnej kopalni Pstrowski.
Czy ktoś ma informację na temat kopalni (lub tylko szybu) Maria Anna?
Skąd to pytanie?
Na mapce, którą jeden z kolegów z PKE zamieścił w innym wątku, zauważyłem coś takiego (zielona strzałka):
[ img ]
Sądząc z sytuacji na mapie, mapa ta pochodzi z ok. 1905 roku.
Na Flözkarte z 1930 roku, w tym miejscu nie ma śladu szybu:
[ img ]
natomiast pasuje nazwa pola górniczego - Maria Anna (w tym czasie eksploatowane chyba przez kop. Hedwigswunsch).

Tymczasem w terenie coś jest:
[ img ]
Sprawdziłem dzisiaj - betonowa płyta o wymiarach ok 4x4 m; dookoła zarośla - taka kępka praktycznie na środku pola. Wskazywałoby to, że jednak był tam szyb. Czy ktoś ma jakieś informacje nt tego szybu? Czy istniała samodzielna kopalnia Maria Anna?

twoja mapa pokładów najprawdoodobniej nie pochodzi z 1930 roku tylko wtedy ją zaktualizowano, bazując na dużo starszym podkładzie podejrzewam że mapa ta pochodzi z końca XIX wieku, gdy szybu tego jeszcze nie było, W czasie aktualizacji mapy w 1930 szybu tego z kolei juz prawdopodobnie nie było i dlatego został pominięty, twoja flotzkarte to mapa pogladowa ilustrująca sposób zalegania pokładów więc nieistniejące peryferyjne szyby nie musiały być zaznaczone, ale w pobliżu tego szybu na mapie tej jest pokazany uskok, ktory najprawdopodobniej rozpoznali właśnie tym szybem. Płyta żelbetonowa to zabezpiecznie raczej współczesne, więc poszukaj na mapach z lat 50tych XX wieku, bo wtedy masowo uaktywniano stare szyby by wybrac zalegające tam a wczesniej pominięte resztki węgla. Może i ten szyb został wtedy uruchomiony, a potem ponownie zamknięty. Płyta 4 metrowa swiadczy o tym ze był to szyb niewielki, najprawdopodobniej wentylacyjny

Tradycyjnie - zastrzegam, że jestem laikiem i na mapach się znam tyle, ile sobie z nich wyczytam. Ale...
Mapy górnicze z tych okresów nie były mapami przeglądowymi. To superdokładne mapy aktualizowane w niezwykle solidny sposób. Nie wiem, jaka była ich aktualność w momencie wydawania, ale przypuszczam, że ponad 95%. Najlepszym dowodem, że nie przedstawiają stanu z poprzednich lat jest to, że data aktualizacji każdego kompletu map jest rozciągnięta w czasie na dwa lata - pola rud 1911-1912, pola węgla kamiennego 1901-1902. To, według mnie, świadczy o tym, że stan jest napawdę aktualny. W związku z tym:
- pierwsza mapa, którą "zacytował" mkowol to Karte des Oberschlesischen Erzbergbaues z 1911 roku. Ten szyb nie jest tam dokładnie opisany, bo to mapa rud.
- druga mapa to Flözkarte des Oberschlesischen Steinkohlenbeckens z 1930. Tu szybu już nie ma.

Wstawiam mapę Flötzkarte des Oberschlesischen Steinkohlenbeckens z 1902 z dokładnym opisem szybu:
[ img ]

Na dole mapy jest taka notka:
[ img ]

I jeszcze - jako ciekawostka - mapa Flötz-karte des Steinkohlen-Gebirges z 1860 roku:
[ img ]


I zapewniam jeszcze raz: stan górnictwa w tamtym okresie był tak dynamiczny, że nie było sensu robić map na starych podkładach. Te mapy, które są tu wspominane, były robione od zera. To teraz wydawnictwa kupują od siebie dane często nieaktualne i powielają błędy jeszcze z czasów zaraz po wojnie.


Wszystkie mapy, oczywiście, ze zbiorów Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu.

Dzięki za info :)
Oczywiście w złym miejscu zaznaczyłem zielone kółko na mapie z 1930 roku.
Ciekawe tylko, która kopalnia eksploatowała to pole górnicze - z mapy, którą kilka postów wcześniej zamiescił majeranek, wynika, że pole to należało do kop. Hedwigswuhsch, natomiast układ wyrobisk wyraźnie wskazuje na kop. Concordia (również na to wskazywałaby mapa pokładu 620 zamieszczona przez Kristofa). Być może był to obszar dzierżawiony (takie przypadki nie były rzadkością)?
W sumie nawet dosyć głęboi szyb - w 1902 roku 150m to nawet sporo.
Tak jak pisze tomekb najprawdopodobniej był to szyb wentylacyjny, o czym, oprócz niewielkiego przekroju świadczyć mogą:
- uboga infrastruktura naziemna (gdyby było więcej budynków, z pewnoscią byłyby zaznaczone na mapie)
- raczej słaby dojazd (do szybu materiałowego podciągnęliby raczej jakąś kolejkę)
- brak jakichkolwiek objazdów na podszybiu (co jest raczej niezbędne przy szybach materiałowych)
Co do zabezpieczenia szybu - też mi się wydaje raczej dosyć nowe (na oko 30-40 lat). Czyli, albo był ponownie otwierany, albo wcześniej źle zabezpieczony. W każdym razie, ten kto uprawia okoliczne pola, dosyć skrzętnie go omija.
Ciekawe, dlaczego szyb został zlikwidowany? Być może wcześniej pole było eksploatowane przez kop. Concordia i szyb był potrzebny a później pole przeszło do kop. Hedwigswunsch i z racji bliskości szybu Wojciech nie był juz potrzebny (a tylko blokował węgiel w filarze ochronnym)? A może po prostu zakończono eksploatację tego pola (na głębokosci, którą udostępniał szyb)?

A czy na tym dużo starszym podkładzie byłaby zaznaczona pyskowicka kolej piaskowa powstała ok. 1913 roku?

A ja jednak przychylę się nieco do zdania tomkab - mimo wszystko mapy nie były zawsze w 100% wykonywane od nowa, tylko aktualizowane (i to zapewne w takim zakresie jaki był istotny). Przykład:
na Karte des Oberschlesischen Erzbergbaues z 1911 roku nie ma szybu Elisabeth (Bolesław) kopalni Abwehr (Mikulczyce), który z tego co wiem był ukończony w 1909 roku (maszyny wyciągowe były z lat 1908/1909 - szyb dwuprzedziałowy). Poza tym dom moich dziadków ma jeszcze zarys sprzed rozbudowy w 1904 roku ;)
Podejrzewam, że brano takie podkłady, jakie były aktualnie dostępne, dorysowując "nakładkę" - dla przykładu, obecnie, tam gdzie mapa zasadnicza prowadzona jest w formie papierowej (10 lat temu był to standard), uzbrojenie terenu (np. kable) nanosi się na folii tworząc właśnie nakładkę, która nałożona na mapę zasadniczą tworzy mapę tematyczną.
Raczej nie podejrzewam, żeby Urząd Górniczy we własnym zakresie aktualizował mapę powierzchni (skąd na to wziąć pieniądze?).
W tym konkretnym przypadku szybu Maria Anna zastanawia mnie to, że na mapie z lat 30 zaznaczonych jest wiele dawno nieczynnych szybów kopalń Concordia i Królowa Luiza (takich, co to miały te przysłowiowe 10m), a szybu Maria Anna nie ma.
Zresztą, z tej mapy z 1902 roku wynika, że szyb albo był już zlikwidowany, albo było pewne, że nie będzie pogłębiany - zauważcie, że przy czynnych szybach na tych mapach nie podawano głębokości.

mam mapy z 1819 roku które były systematycznie aktualizowane do 1880 roku, mam tez kilka kopii z nich zrobionych na ktorych uwiadacznia się tylko stan z 1880 roku, bez iformowania że podkład pchodzi z 1819 roku Jak wy to sobie wyobrazacie że a każdym razem od nowa odkrywano amerykę ? - aktualizacja mapy polegała na inwentaryzacji stanu faktycznego i pozostawieniu tylko tego co istnieje lub ma wpływ na eksploatację, zabudowę itp itd

Jeszcze jedno mnie zastanawia - z mapy wynika, że, szyb Maria Anna udostępniał bezpośrednio przekop pochyły. Podana jest kota niwelacyjna szybu, jego głębokość i rzędna spągu wyrobiska - coś nie gra - albo głębokość szybu liczona jest do stropu wyrobiska (dziwne) albo popełniono jakiś błąd w obliczeniach - brakuje do spągu wyrobiska (czyli faktycznego dna szybu) jakieś 2,5 m

Messtischblatty i wiele innych map tak właśnie były robione - nie ma dziś problemów z dotarciem do arkuszy wydawanych w różnych latach. Jest to nawet opisane na dole mapy - aktualizacja w tym i w tym roku na podstawie takiego a takiego podkładu. Ale map górniczych w takiej formie sprzed 1901 roku nie widziałem. Jeśli Ty widziałeś - daj znać, gdzie, bo to perełka.
Wydaje mi się, że Flötzkarte des Oberschlesischen Steinkohlenbeckens z lat 1901-1903 jest pierwszą tak wydaną mapą. Na identycznym podkładzie została zrobiona w latach 1911-1912 Karte des Oberschlesischen Erzbergbaues (ta sama matryca tła). Nie wątpię, że Flözkarte des Oberschlesischen Steinkohlenbeckens z 1930 nie była robiona od nowa, tylko aktualizowana. Była jeszcze Topographie zur Flötzkarte des Oberschlesischen Steinkohlenbeckens (co najmniej dwa wydania) i kilka innych.

Co prawda tak chwalę dokładność tych map, ale i na nich zdarzały się błędy, czasem wręcz kuriozalne. Przykładowo - schemat Preussengrube, późniejszej KWK Miechowice. Na mapie z 1902 roku widać trzy szyby i tory kolejowe doprowadzone do wszystkich trzech.
[ img ]

Zostało to później powtórzone nawet na mapie rud z 1911 roku (sic!). Dowodzi to, że w kwestii innej niż górnictwo rud ta mapa nie była w ogóle zaktualizowana (stąd niepowiększony dom dziadków mkowola). Natomiast mapa z 1930 roku już prostuje ten koszmarny błąd.
[ img ]

Nie wiem, z czego się to wzięło - może, jako że Preussengrube "startowała" krótko przed wydaniem mapy, przekazano Urzędowi Górniczemu plan, jak kopalnia będzie wyglądała i odstąpiono później od głębienia jednego szybu. W każdym razie wyszedł wiel-błąd.

Nie zmienia to faktu, że na tych mapach przepracowałem w terenie setki godzin i nie mogłem nadziwić się ich dokładności.

dotarłem do tych map w archiwum w katowicach na józefowskiej - recznie rysowane na kartonie podklejanym płótnem - sprawa tego szybu anna maria i niezgodności jego głeboości ze spągiem przekopu, to jest to samo o czym pisałem w wątku kop miechowice na temat zmieniających się oznaczeń poziomów

Porównajcie sobie to sobie tę mapkę z informacją:
viewtopic.php?t=22269&postdays=0&postorder=asc&start=204
północno wschodnia część obszaru górniczego - filar ochronny z napisem "Poufne"

Jak pisał wcześniej senda w tym miejscu byl wcześniej most podsadzkowy, a po zlikwidowaniu szybu, zlikwidowano także most i obecnie w miejscu mostu podsadzkowego jest nasyp. Niedawno przejeżdżałem tamtędy i zauważyłem, że sam szyb nie był chyba zbyt dobrze zlikwidowany, ponieważ się zapada.
[ img ] [ img ]
Czy ktoś z Was wie, kto obecnie eksploatuje tory, które biegną po nasypie? (PKP, czy PTKiGK ?) - może trzeba by dać znać, żeby zrobili ekspertyzę. Jeżeli szyb jest zabezpieczony tak samo jak na Matyldzie, to może być nieciekawie

To filar ochronny szybu Barbara kop. B. - skan tego fragmentu z innej mapy:

[ img ]

Nikt nie wie?