Pozdrowienie Czytającemu!

Szkoda, że poniżej wzmiankowani choćby ogólnie nie rozszyfrowali zagadki pól z garnkami, bo być może założyliby pierwszą na świecie katedrę archeologii (oczywiście na Akademii Krakowskiej, czyli dzisiejszym UJ). Rozczulające jest ich podejście do rzeczy. To daje pewne wyobrażenie o różnicach mentalnych między ludźmi średniowiecza a nami. Ale na tym nie koniec, bo my też nie zjedliśmy wszystkich rozumów.

Kronikarz Jan Długosz wspomina:

"Ze Wschowy udał się król (Jagiełło) do Szremu (Śremu), dokąd przybył posłaniec Ernesta książęcia Austrii, (...) z zaleceniem, aby się przekonać, czy prawdą było (...) że w królestwie polskim rodzą się w pewnym miejscu, same przez się i bez żadnej ludzkiej pracy, rozliczne i różnego kształtu garnki. (...) Władysław król Polski, chcąc przekonać wątpiącego o tym Ernesta, pojechał z nim (posłańcem Ernesta) na pola wsi Nochowa, między miastami królestwa polskiego Szremem i Kościanem leżącej, i w jego obecności kazał w wielu miejscach ziemię kopać, gdzie rzeczywiście znaleziono mnóstwo garnków rozmaitej formy i objętości, ręką samej przyrody dziwnie i misternie jakby przez garncarza urobionych (...) Takowe zaś garnki nie w jednym tylko miejscu, jak o tym już na początku naszych ksiąg mówiliśmy, ale w wielu okolicach królestwa polskiego się rodzą".

Całe szczęście, że nie było wtedy WKZ-ów, bo Władysław Jagiełło miałby w CV pobyt w kryminale za niszczenie stanowisk archeologicznych. Co prawda ostatnio "posadzili" jakiegoś Jagiełłę, ale to w Starachowicach i akurat nie tego.

Proszę nie traktować powyższego przekazu jako miejscówki, bo konsekwencje w dzisiejszych czasach mogą być znacznie gorsze, choćby dlatego, że co wolno Jagielle, to nie Kowalskiemu.

:pa

Test

Witam!

Zawsze mnie zastanawiało czy jednak dobrze dziś interpretujemy owy tekst.. A może jednak Mistrz Długosz, wykazał się podobnie jak w innym miejscach swojej kroniki, dystansem i znacznym poczuciem humoru? Zakopywanie przedmiotów w naczyniach było powszechne w czasach Mistrza i jakoś nie chcę mi się wierzyć, że mógłby o tym nie wiedzieć, względnie że nie skojarzyłby tego zwyczaju z "rodzącymi sie garnkami" ;) Ponieważ nikt w tym czasie nie sądził, że w ziemi rodzą się monety czy broń, choć wiadomo że były znajdowane, to nie wierzę że nasz światły kronikarz byłby aż takim głuptasem :jump

Pozdrawiam

VW

witam,
wydaje mi się, że przekonanie o rodzeniu przez ziemię garnków - choć pewnie w dużej mierze z przymróżeniem oka przez oświecona elitę - mogło świetnie funkcjonować - te zrodzone przez ziemię garnki opisane są jako zrobione ręką natury - czyli inne od aktualnie używanych - zatem rzecz dotyczy raczej cmentarzysk - te garnki to pewnie popielnice, czy inne urny jakieś, a nie średniowieczna ceramika z denarami (taki przykład)...
co do humoru - może i coś w tym jest - ja bym to widział tak - wieść gminna głosi, że jest pole koło X, które garnki rodzi - powiadają tak, bo dziwne garnki tam wykopują, inne niż można kupić na targu - dowcipny król robi użytek z historii i nabiera cudzoziemca...
mogło być jednak inaczej :)

wiem, że Ameryki nie odkrywam tym postem :)

Pozdrowienia Czytającemu



Mogło być i tak. A jeśli to dobry trop, to idąc tym śladem musimy uznać, że mieliśmy również dowcipnego króla - niejakiego Jagiełłę. Litwina z pochodzenia ;)

:pa

Test

Polecam lekturę
Abramowicz A.
1991 Historia archeologii polskiej. XIX i XX wiek, Warszawa - Łódź.

Tam jest może miejscami nudnawo opisana ale jakże ciekawa historia archeologii. Abramowicz posługuje się cytatami ze źródeł pisanych więc czyni to dość ciekawym co zawarł w tej książce. Pisze także o owych garnkach.

Niestety nigdy się nie dowiemy czy Długosz zakpił sobie czy nie, nikt mu w głowę nie wejdzie. Jednakże interpretując ów zapis i to co potem wynikło pozwala sądzić, że nie był to żart.
Naczynie naczyniu nie równe, dlatego nie można tak do tego podchodzić, że ciemniak zakopał garnek ze złotem a że nie pomyślał że ziemia nie może garnków rodzić sam. A niby czemuż ziemia nie może garnków rodzić???? Z naszej perspektywy to istna głupota, ale dla ludzi którzy z wiedzą byli na bakier, a i komunikacja między ludzka nie była taka jak dziś wiele rzeczy wydawało się dziwnych. Czemuż można wierzyć w gusła i inne zabobony w strzygi, lasy w których drzewa straszą, moczary nad którymi błąkają się dusze zamarłych (czytaj błędne ogniki lub palący się metan). Było tyle rzeczy żeby „się dziwować” że nam się w głowie nie mieści.
Więc dlaczego nie wierzyć że ziemia rodzi garnki skoro w średniowieczu nie wytwarzano urn twarzowych czy też urn w kształcie zwierzęcia czy domu, a i zdobienia były całkiem inne. Jak sami wiecie hiatusy osadnicze są częstym zjawiskiem a tym bardziej są wyraźne ja pojawia się nowa kultura. Można postawić pytanie czemu rozwój ceramiki nie jest zawsze progresywny lub też kultura jako taka tylko miewa regresy czy przestoje ? Otóż jednym z wyjaśnień jest to że ludzie nie pamiętali że kiedyś robiono urny twarzowe albo wielki naczynia zasobowe zdobione innymi motywami niż te z średniowiecza. Na ziemiach zawsze było się z dziada pradziada a że dziad ani pradziad nie pamiętał żeby były takie naczynia to jest powód żeby się dziwić.

O garnkach co się rodzą w ziemi dyskutowano nawet do XIX wieku. Wiele osób wierzyło w to, że człowiek nie mógł takich garnków robić i zakopać w ziemi. Bo i po co, jedne garnek ze złotem czemu nie ale 100-200 ??? jak trafili na takie duże cmentarzysko i w jednym miejscu znaleźli tyle garów to jest przecież bardzo dziwne. Po co normalny człowiek zakopie 100 garnków w jednym miejscu?? Przecież to wygląda na kopalnię, a kopalnie stwarza ziemia.

W takich przypadkach zapominamy, że zdolność abstrakcyjnego myślenia nie była aż tak rozwinięta u większości ludzi. Nie chodzi tu o ułomność ludzką tylko o naukę, to nauka poszerza zasób wiedzy ludzi a przez co daje materiał do zastanawiania się nad daną rzeczą.
W średniowieczu wiedziano o ciałopaleniu, wiedziano o tym że plemiona na wschodzie palą ludzi i chowają do ziemi lub w garnkach. Ale czy przełożenie takiego stanu rzeczy na grunt miejsca gdzie od dziada pradziada się mieszka jest takie oczywiste??? Dla nas tak dla nich nie za bardzo, nawet jeśli kilka osób zrozumiało czym są te garnki to i tak większość społeczeństwa widziała to inaczej.

Byłoby to proste powiedzieć